Als opdrachtgever wil je dat een probleem wordt opgelost. Maar wat als de oorzaak niet zit waar je hem verwacht? Bij bouwkundige vraagstukken is dat vaker het geval dan je denkt. Zeker bij lekkages blijkt de bron regelmatig ergens anders te zitten dan de plek waar de schade zichtbaar is. De volgende casus laat dat goed zien.
De bewoner klaagt al jaren over vocht- en schimmelplekken op de binnenmuur. Er zijn stenen uitgenomen om de spouw te controleren, kozijnaansluitingen zijn opnieuw afgekit, maar het probleem keert steeds terug. Erger nog: bij hevige regenval worden de plekken groter. Waar zit de oorzaak? In deze blog vertelt Jeroen Struik, projectleider bij het Bouw Advies Centrum, hoe een systematische aanpak de werkelijke boosdoener aan het licht bracht.
Jarenlang repareren zonder resultaat
Bij een wooncomplex uit 1984 speelden al langere tijd hardnekkige vochtproblemen. Op de binnenzijde van de achtergevel kwamen vocht- en schimmelplekken voor, links en rechts van het woonkamerkozijn. Bij hevige regenval werden de plekken zichtbaar groter. Water druppelde langs de kozijnstijlen en over de ruiten naar binnen.
In de loop der jaren zijn meerdere pogingen ondernomen om het probleem op te lossen. Er zijn stenen uitgenomen om de spouw te inspecteren. Kozijnaansluitingen zijn opnieuw afgekit. Maar het vocht bleef terugkomen. Op dat moment werd het Bouw Advies Centrum ingeschakeld om de werkelijke oorzaak te achterhalen.
Vocht op meerdere plekken tegelijk
Bij ons onderzoek vielen twee dingen op. Ten eerste: de vochtplekken manifesteerden zich op meerdere posities tegelijk, links en rechts van het woonkamerkozijn. Dat is opmerkelijk. Bij een reguliere lekkage zie je de schade doorgaans op één plek, dicht bij de bron. Hier was het patroon diffuser.
Ten tweede: met een vochtmeter stelden we vast dat de binnenmuur plaatselijk een verhoogd vochtgehalte had, zowel bij de beneden- als bij de bovenwoning en op veel posities. Dat wees op een bron die zich niet direct achter de muur bevond, maar hogerop in de constructie.
Alle mogelijke oorzaken systematisch verkennen
De verleiding is groot om bij vochtklachten snel een diagnose te stellen. Een kozijnaansluiting die water doorlaat, spouwlood dat niet meer goed aansluit, of gebrekkige kitafdichtingen. Maar als eerdere reparaties geen resultaat hebben opgeleverd, is het zaak om breder te kijken. Vergelijkbaar met hoe we bij betonherstel eerst de juiste diagnose stellen voordat we aan oplossingen denken.
We hebben de constructie van onder tot boven onderzocht. Met een endoscoop bekeken we de opbouw van de spouwmuur. We inspecteerden de aansluiting tussen de balkonplaat en het kozijn van de bovenwoning. We controleerden de beglazing, het voegwerk en de kitvoegen. En we bekeken de dakconstructie, inclusief de dakkapel.
De boosdoener: verstopte verholen goten
De dakkapel had langs de voor- en zijkanten verholen goten in plaats van de gebruikelijke loodslabben. Regenwater dat in deze goten terechtkomt, wordt onder de dakpannen door naar de goot afgevoerd. Op zich een werkbare oplossing, mits de goten schoon blijven.
Maar dat was precies het probleem. Door jarenlange vuilophoping stroomden de verholen goten over. Het water kwam terecht op de dakplaten en liep achter de goot langs naar beneden. In de houten muurplaat achter de gootconstructie stelden we houtaantasting vast. Bij de naastgelegen woning zagen we op dezelfde positie omvangrijke houtschade.
Het water dat via de dakplaten de constructie binnendrong, stroomde via het gevelmetselwerk naar beneden. Bij de onderzochte woningen liep een deel van het water via de isolatie en het binnenspouwblad naar de begane grond. Dat verklaarde de vocht- en schimmelplekken op de binnenmuur, én het feit dat ze op meerdere plekken tegelijk optraden.
Symptomen bestrijden of de oorzaak vinden
Achteraf bezien waren de eerdere reparaties logische stappen. Kitvoegen vernieuwen en de spouw controleren zijn voor de hand liggende maatregelen bij vochtklachten. Maar ze richtten zich op de verkeerde plek. De werkelijke bron zat meters hoger, in een constructiedeel dat niemand verdacht.
Dat zie je vaker bij hardnekkige vochtproblemen. Als reparaties het probleem niet verhelpen, is de diagnose waarschijnlijk onvolledig. En vochtproblemen die zich op meerdere posities tegelijk manifesteren, wijzen vaak op een bron hogerop in de constructie. Juist dan loont het om alle mogelijke oorzaken systematisch te verkennen, in plaats van opnieuw te repareren op de plek waar de schade zichtbaar is.
Herken je dit probleem?
Heb je te maken met hardnekkige vochtklachten die steeds terugkomen ondanks eerdere reparaties? Het Bouw Advies Centrum helpt je de werkelijke oorzaak te achterhalen, zodat het probleem structureel verholpen wordt. Neem contact op via bouwadviescentrum.nl/contact voor een vrijblijvend gesprek.
Jeroen Struik, Bouw Advies Centrum
Tot slot
Heb jij een vraag of uitdaging op het gebied van vastgoedonderhoud? Of wil je een bepaald onderwerp terugzien in onze blogs? Stuur je idee naar info@bouwadviescentrum.nl.